ημερίδα Πληροφορική στην Εκπαίδευση, Επιστήμη και Εργαλείο Θεσσαλονίκη 2010

2010/01/04

Τι είναι η Πληροφορική (βάσει ACM, AIS, IEEE-CS) ?

Πολλές φορές κλήθηκα για να απαντήσω τι είναι Πληροφορική. Εύκολη ερώτηση. Δύσκολη απάντηση που πρέπει πάντα να στοχεύει διακριτικά στον υποκείμενο ακροατή. Άλλο να εξηγείς σε ένα τεχνικό (αυτοκινήτων, ψυγείων, υπολογιστών), άλλο σε έναν φοιτητή ή απόφοιτο τμημάτων Πληροφορικής και άλλο σε κάποια νοικοκυρά που παρακολούθησε μαθήματα ψηφιακού αλφαβητισμού και χρήσης υπολογιστών σε κάποιο φροντιστήριο της γειτονιάς (... που ανορθόδοξα δηλώνει Σχολή Πληροφορικής !!! ). 

Η απάντηση στην επίμαχη ερώτηση:............

το πιο δόκιμο κείμενο που βρήκα είναι της ACM, AIS και ΙΕΕΕ - CS. Το απαύγασμα αυτού του κειμένου όπως μεταφέρεται στην Ελλάδα είναι ότι η Πληροφορική διδάσκεται στα Πανεπιστήμια (ΑΕΙ και ΤΕΙ) της ημεδαπής. Υπάρχουν 5 τομείς εκ των οποίων τα Ελληνικά Πανεπιστήμια καλύπτουν τους 4 (δεν υπάρχει αυτή την στιγμή τμήμα Ανώτατης Εκπαίδευσης που να διδάσκει Τεχνολογία Πληροφορικής). Δεν είναι τυχαίο που η ΕΠΕ βασίστηκε (και) σε αυτό το κείμενο για να βαθμολογήσει ποια τμήματα της ημεδαπής δικαιολογούν τον τίτλο της "Πληροφορικής" (βαθμ > 0.5 ) και να εντάξει τους αποφοίτους των στην μόνη Ένωση Πληροφορικών Επιστημόνων Μηχανικών και Επαγγελματιών Ελλάδος.



2. Οι Επιστήμες της Πληροφορικής (Computing)

Υπάρχουν πολλών ειδών πτυχία Πληροφορικής (Computing). Για την ακρίβεια υπάρχουν δεκάδες σε όλο τον κόσμο. Η διαφορετικότητα των ονομάτων των προγραμμάτων σπουδών είναι ακόμα μεγαλύτερη. Τα προγράμματα σπουδών θεραπεύουν κάποιες Επιστήμες της Πληροφορικής. Σε αυτή την έκθεση εστιάζουμε στα 5 μεγαλύτερα σήμερα: την Μηχανική Υπολογιστών, την Επιστήμη των Υπολογιστών, τα Πληροφορικά Συστήματα, την Τεχνολογία Πληροφορικής και την Μηχανική Λογισμικού. Αυτά τα 5 ικανοποιούν το κριτήριο μας: το κάθε ένα έχει η θα έχει σύντομα,  μια έκθεση κατευθυντήριων γραμμών προπτυχιακής διδακτική ύλης που θα είναι αναγνωρισμένη και δημοσιευμένη από μία ή περισσότερες διεθνείς επαγγελματικές ή/και επιστημονικές κοινότητες. Προσδοκούμε ότι στο μέλλον θα υπάρχουν περισσότερες Επιστήμες της Πληροφορικής που θα ικανοποιούν αυτό το κριτήριο. Όταν συμβεί αυτό οι νέες Επιστήμες της Πληροφορικής θα συμπεριληφθούν στις μέλλουσες εκδόσεις αυτής της έκθεσης.

2.1. Τι είναι η Πληροφορική?

Σε γενικές γραμμές μπορούμε να πούμε ότι Πληροφορική είναι κάθε διαδικασία που επιδιώκει κάτι και προϋποθέτει, ωφελείται από ή κατασκευάζει υπολογιστές. Έτσι η Πληροφορική συμπεριλαμβάνει την σχεδίαση και κατασκευή υλικού και λογισμικών συστημάτων για διάφορους σκοπούς όπως επεξεργασία, δόμηση και διαχείριση διαφόρων ειδών πληροφορίας, επιστημονικές σπουδές με χρήση υπολογιστών, βελτιστοποίηση νοημοσύνης σε υπολογιστές, κατασκευή και χρήση τηλεπικοινωνιών και πολυμέσων ψυχαγωγίας, εύρεση και συγκέντρωση πληροφορίας συγκεκριμένη προς κάποιο σκοπό κ.ο.κ. Αυτή η λίστα είναι ατελείωτη και οι δυνατότητες πεπερασμένα άπειρες. Η Πληροφορική έχει και άλλες ερμηνείες που είναι πιο συγκεκριμένες και βασισμένες στο πλαίσιο το οποίο χρησιμοποιείται. Για παράδειγμα ένας ειδικός Πληροφορικών Συστημάτων βλέπει την Πληροφορική διαφορετικά από ότι ένα Μηχανικός Λογισμικού. Αν δεν λάβουμε υπόψη μας το πλαίσιο εφαρμογής της τότε ή άσκηση της Πληροφορικής μπορεί να είναι πολύπλοκη και δύσκολη. Επειδή οι κοινωνίες χρειάζονται ανθρώπους που ασκούν ορθά και καλά  Πληροφορική πρέπει να σκεπτόμαστε την Πληροφορική όχι μόνο σαν επάγγελμα αλλά και Επιστήμη.

Ένας φοιτητής τυπικά αποκτά ένα πτυχίο σε κάποια Επιστήμη της Πληροφορικής που θα τον ετοιμάσει για την αγορά εργασίας σε κάποιο επάγγελμα Πληροφορικής. Επειδή η Πληροφορική προσφέρει ένα μεγάλο πεδίο επιλογών, είναι πιθανό κάποιος να καταρτιστεί σε όλες τις Επιστήμες της Πληροφορικής. Κάποιος που επιθυμεί να γίνει επαγγελματίας στο Πληροφορική πρέπει να αφοσιώσει την προσωπική του ζωή. Υπάρχουν αυτή τη στιγμή πέντε βασικά προπτυχιακά προγράμματα σπουδών και το κάθε ένα προσφέρει διαφορετική εστίαση και προσέγγιση σε κάποια από τις Επιστήμες της Πληροφορικής. Στις επόμενες πέντε ενότητες θα δούμε αυτές τις πέντε Επιστήμες της Πληροφορικής και πως διαφοροποιούνται βάσει της εστίασης τους και των προβληματικών που αντιμετωπίζουν.

2.2. Το τοπίο των Επιστημών της Πληροφορικής

Η Πληροφορική δεν είναι απλά μια Επιστήμη αλλά μια οικογένεια Επιστημών. Κατά την δεκαετία του 1990 έγινες σημαντικές αλλαγές στις Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών. Ο αντίκτυπος της ανάπτυξης αυτών των τεχνολογιών στην κοινωνία οδήγησε σε σημαντικές αλλαγές στην οικογένεια των Επιστημών.

2.2.1. Πριν την δεκαετία του 1990

Τα πρώτα προπτυχιακά προγράμματα σπουδών σε Επιστήμες της Πληροφορικής εμφανίστηκαν την δεκαετία του 1960. Αρχικά υπήρχαν τριών ειδών προπτυχιακά προγράμματα σπουδών σχετικά με την Πληροφορική στην Βόρια Αμερική: Επιστήμη των Υπολογιστών (Computer Science – CS), Ηλεκτρολογική Μηχανική (Electrical Engineering – ΕΕ) και Πληροφορικά Συστήματα (Information Systems – IS). Κάθε μια από τις παραπάνω Επιστήμες είχε τον δικό της πολύ καλά ορισμένο χώρο στην Πληροφορική και ήταν εύκολο για τους φοιτητές να διαλέξουν ποιο πρόγραμμα σπουδών θέλουν να ακολουθήσουν. Όσοι ήθελαν να αναπτύξουν λογισμικό και να έχουν θεωρητική γνώση της Πληροφορικής διάλεγαν CS. Όσοι ήθελαν να δουλέψουν με το υλικό, το EE ήταν η κατάλληλη επιλογή. Όσοι ήθελαν να χρησιμοποιούν το υλικό και το λογισμικό για να επιλύσουν επιχειρησιακά προβλήματα το IS ήταν η πρόσφορη επιλογή.

Κάθε μια από τα τρεις αυτές Επιστήμες είχε το δικό της πεδίο. Δεν υπήρχε ακόμα η σκέψη όταν αυτές οι Επιστήμες αποτελούσαν μια ευρύτερη οικογένεια Επιστημών. Οι επιστήμονες των υπολογιστών και οι ηλεκτρολόγοι μηχανικοί εργάζονταν συχνά μαζί αφού αποσκοπούσαν στην ανάπτυξη νέας τεχνολογίας. Ακόμα συχνότερα συστεγαζόντουσαν στο ίδιο τμήμα του Πανεπιστημίου και μερικές φορές ο ένας ζητούσε την βοήθεια του άλλου. Από την άλλη οι ειδικοί των Πληροφορικών Συστημάτων (IS) είχαν στενή σχέση με τις Οικονομικές Σχολές και δεν είχαν μεγάλη αλληλεπίδραση με τους επιστήμονες των υπολογιστών  και τους ηλεκτρολόγους μηχανικούς.

Πριν το 1990 η μόνη μεγάλη αλλαγή στο τοπίο των Επιστημών της Πληροφορικής στις ΗΠΑ ήταν η ανάδυση της Μηχανικής Υπολογιστών (Computer Engineering - CE). Πριν την εφεύρεση των επεξεργαστών που ήταν βασισμένοι σε ολοκληρωμένα κυκλώματα (chip), το CE ήταν περιοχή εξειδίκευσης του ΕΕ. Μετά την εμφάνιση των μικροεπεξεργαστών και κατά τα μέσα της δεκαετίας του 1970, το CE αναδύθηκε σαν ξεχωριστή Επιστήμη. Η διάκριση αυτή όμως δεν ήταν ακόμα  ξεκάθαρη εκτός των κοινοτήτων των μηχανικών.

Πριν το 1990 οι υποψήφιοι φοιτητές θα διάλεγαν κάποιο πρόγραμμα σπουδών από το πάνω μέρος της εικόνας 2.1. Η απόσταση μεταξύ των Επιστημών δείχνει πόσο κοντά δούλευαν αυτοί οι άνθρωποι μεταξύ τους.

2.2.2. Σοβαρές Εξελίξεις κατά το 1990

Κατά το 1990 διάφορες εξελίξεις άλλαξαν το τοπίο των Επιστημών της Πληροφορικής στην Βόρεια Αμερική, παρόλο που σε άλλες χώρες του κόσμου αυτές οι αλλαγές ήρθαν νωρίτερα.

Το CE αποκόπηκε από το ΕΕ. Το CE αναδύθηκε από τo EE κατά την δεκαετία του 1970 και του 1980, αλλά μόλις την δεκαετία του 1990 τα ολοκληρωμένα κυκλώματα  και άλλα πολύ βασικά μηχανικά μέρη έγιναν απαραίτητα για ένα υπολογιστή (για παράδειγμα τα μοντέρνα αυτοκίνητα έχουν διαφορές υπολογιστικές μονάδες που υλοποιούν διάφορες εργασίες που είναι αδιαφανές στον οδηγό). Οι μηχανικοί CE σχεδιάζουν και προγραμματίζουν τα ολοκληρωμένα κυκλώματα που ελέγχουν διάφορες συσκευές. Η δραματική αύξηση των συσκευών που βασίζονται σε ολοκληρωμένα κυκλώματα βοήθησαν τo CE να διαφοροποιηθεί σαν ξεχωριστό πεδίο κατά την δεκαετία του 1990 και ένας πρωτοφανής αριθμός από φοιτητές εισήχθησαν σε προγράμματα σπουδών του CE. Εκτός Βορείου Αμερικής αυτά τα προγράμματα σπουδών είχαν ονόματα όπως Μηχανική Υπολογιστικών Συστημάτων.

Το CS αναπτύχθηκε ταχύτατα και έγινε δεκτό στην οικογένεια των ακαδημαϊκών Επιστημών. Πρωτοεμφανίστηκε στα κολλέγια και τα πανεπιστήμια σαν Επιστήμη κατά την δεκαετία του 1970. Αρχικά υπήρχε μεγάλη αντιπαράθεση για το αν το CS ήταν γνήσια Επιστήμη. Οι υποστηρικτές πρότειναν ότι ήταν ενώ οι κριτικοί το θεωρούσαν σαν επαγγελματική εξειδίκευση για τεχνικούς ή μια πλατφόρμα έρευνας για μαθηματικούς ή ένα ψευδό-επιστήμη για προγραμματιστές υπολογιστών. Κατά την δεκαετία του 1990 το CS είχε ήδη αναπτύξει ένα μεγάλο σώμα έρευνας, γνώσης και καινοτομίας που ωθήθηκε από την θεωρία στην πράξη και έτσι η διένεξη για το αν ήταν τελικά Επιστήμη τελείωσε. Κατά την ίδια δεκαετία τα τμήματα CS αντιμετώπισαν πρωτοφανείς απαιτήσεις από το χώρο της βιομηχανίας που χρειάζονταν απόφοιτους CS. Οι εγγραφές στα προγράμματα σπουδών του CS αυξήθηκαν δραματικά και αξιοσημείωτα σε σχέση με την ιστορία των αυξομειώσεων των εγγραφών κατά το παρελθόν. Έτσι δόθηκε η δυνατότητα στα τμήματα να μπορούν να διαχειριστούν μεγάλο αριθμό φοιτητών. Οι αυξημένες απαιτήσεις για διδασκαλία και έρευνα τα τμήματα σε πολλά πανεπιστήμια αυξήθηκαν.

Το SE αναδύθηκε σαν πεδίο μέσα από την Επιστήμη των Υπολογιστών. Καθώς η Πληροφορική χρησιμοποιείται σαν λύση σε μια μεγάλη γκάμα δύσκολων υπολογιστικών προβλημάτων, η κατασκευή αξιόπιστου λογισμικού γίνεται πιο δύσκολη. Τα μεγάλα και πολύπλοκα προγράμματα κανένας άνθρωπος δεν μπορεί να τα καταλάβει ενώ παράλληλα διάφορα κομμάτια του προγράμματος μπορούν να αλληλεπιδρούν με διάφορους τρόπους (πχ για το να διορθωθεί ένα πρόβλημα σε κάποιο κομμάτι του λογισμικού μπορεί να δημιουργηθεί προβλήματα σε άλλα κομμάτια). Η Πληροφορική χρησιμοποιείται σε εργασίες υψίστης ασφαλείας όπου ένα λάθος μπορεί να προκαλέσει τραυματισμό ή θάνατο. Με το πέρασμα του χρόνου έγινε κατανοητό ότι το καλό λογισμικό είναι μια πολύ δύσκολη, πολύ ακριβή και πολύ απαραίτητη εργασία. Τα παραπάνω οδήγησαν στον όρο SE, ένας όρος που πηγάζει από ένα συνέδριο του ΝΑΤΟ που έγινε στο Garmisch στην Γερμανία το1968. Ενώ το CS εστιάζει (όπως και όλες οι επιστήμες) στην δημιουργία νέας γνώσης, το SE εστιάζει (όπως όλες οι μηχανικές) σε αυστηρές μεθόδους σχεδίασης και ανάπτυξης τεχνουργημάτων που θα πρέπει να κάνουν αυτό που έχουν σχεδιαστεί να κάνουν. Κατά τις δεκαετίες του 1970 έγιναν μεγάλα συνέδρια SE και την δεκαετία 1980 τα προγράμματα σπουδών του CS άρχισαν να περιλαμβάνουν μαθήματα SE. Στις ΗΠΑ μετά το 1990 υπήρχαν προγράμματα σπουδών CS με μαθήματα SE. Το SE άρχισε να αναπτύσσεται σαν ξεχωριστό Επιστήμη της Πληροφορικής. Αρχικά ο όρος SE εισήχθη αντανακλώντας την εφαρμογή των παραδοσιακών ιδεών την μηχανικής στην προβληματική της ανάπτυξη λογισμικού. Καθώς γινόταν πιο ώριμο το SE γινόταν πιο ξεκάθαρο και το πεδίο του. Επιπροσθέτως το SE, έχοντας τις βάσεις στο CS, προϋποθέτει ανθρώπινες διαδικασίες που από την φύση τους είναι πιο δύσκολο να τυποποιηθούν από ότι να θεωρηθούν ότι αποτελούν λογικές αφαιρέσεις του CS. Η πείρα δείχνει ότι όταν τα μαθήματα SE διδάσκονται μέσα στα προγράμματα σπουδών CS τότε οι φοιτητές μαθαίνουν το πεδίο του SE αλλά δεν μπορούν να γίνουν μηχανικοί λογισμικού. Πολλοί ειδικοί κατέληξαν ότι ο τελευταίος στόχος προϋποθέτει μια πλειάδα μαθημάτων και εφαρμοσμένης εργαστηριακής πείρας που πηγαίνει πολύ πιο μακριά από ότι μπορεί να προσφέρει ένα τμήμα CS. Τμήματα SE εμφανίστηκαν στην Αγγλία αι την Αυστραλία κατά την δεκαετία του 1980 ενώ στις ΗΠΑ (με διαφορετική σχεδίαση του προγράμματος σπουδών που προσφέρει πιο πλήρη θεμελίωση σε σχέση με τμήματα CS) εμφανίστηκαν κατά την δεκαετία του 1990

Το IS έπρεπε να αντιμετωπίσει μια μεγάλη σφαίρα από προκλήσεις. Πριν το 1990 πολλοί ειδικοί του IS εστίασαν στις υπολογιστικές ανάγκες που είχαν οι επιχειρήσεις από την δεκαετία του 1960: λογιστικά συστήματα, μισθοδοτικά συστήματα, απογραφικά συστήματα κτλ. Εξαιτίας της εκτεταμένου ρόλου των υπολογιστών, οι επιχειρήσεις είχαν περισσότερη πληροφορία από ότι πριν και οι επιχειρησιακές διαδικασίες διευκολύνθηκαν από την τεχνολογία. Τα προβλήματα διαχείρισης πληροφορίας έγιναν ιδιαίτερα πολύπλοκα και οι προκλήσεις ορθόδοξης χρήσης της πληροφορίας και της τεχνολογίας που υποστηρίζει την επιχειρησιακή αποτελεσματικότητα έγιναν ζωτικής σημασίας. Λόγω των παραπάνω παραγόντων οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι ειδικοί των Πληροφορικών Συστημάτων αυξήθηκαν σε μέγεθος, πολυπλοκότητα και σπουδαιότητα. Επιπρόσθετα τα Πληροφορικά Συστήματα σαν πεδίο δίνουν αυξημένη σημασία στην χρήση των τεχνολογιών σαν μέσο επικοινωνίας και συνεργατικής λήψης αποφάσεων στις επιχειρήσεις.

Το ΙΤ άρχισε να αναδύεται στις αρχές της δεκαετίες του 1990. Κατά την δεκαετία αυτή οι υπολογιστές έγιναν βασικό εργαλείο δουλειάς σε κάθε επίπεδο των περισσοτέρων επιχειρήσεων και οι υπολογιστές με δυνατότητες δικτύωσης έγιναν η ραχοκοκαλιά πληροφορίας των επιχειρήσεων αυτών. Ενώ αυτό ενίσχυσε την παραγωγικότητα δημιούργησε νέες θέσεις εργασίας για ανθρώπους που θα επιλύουν προβλήματα της τεχνολογικής υποδομής που δυσλειτουργεί και δεν επιτρέπει την εύρυθμη εργασία των υπαλλήλων. Τα τμήματα IT των επιχειρήσεων ανέλαβαν να παρέχουν εύρωστη και αξιόπιστη επιχειρησιακή τεχνολογική υποδομή αλλά και την επίλυση τεχνικών προβλημάτων που έχουν οι υπάλληλοι που εργάζονται. Στο τέλος της δεκαετίας του 1990 έγινε σαφές ότι τα προγράμματα σπουδών δεν παρήγαγαν αποφοίτους που να έχουν τις κατάλληλες γνώσεις και δεξιότητες για να καλύψουν αυτές τις ανάγκες. Τα κολλέγια και πανεπιστήμια ανέπτυξαν προγράμματα σπουδών για να καλύψουν αυτές τις ανάγκες.

Όλα τα παραπάνω αποτελούν τις εξελίξεις που αναδιαμόρφωσαν το τοπίο των Επιστημών της Πληροφορικής. Πολλοί πόροι κατανεμηθήκαν σε εργασίες ΙΤ σε όλες τις βιομηχανοποιημένες κοινωνίες εξαιτίας διαφόρων παραγόντων όπως η εκθετική ανάπτυξη του Παγκόσμιου Ιστού, η προσδοκία των Υ2Κ προβλημάτων και η εμφάνιση του ευρώ.

2.2.3 Μετά την δεκαετία του 1990

Το νέο τοπίο της Πληροφορικής στα πτυχιακά προγράμματα αντανακλά τους τρόπους που η Πληροφορική σαν ολότητα έχει ωριμάσει για να αντιμετωπίσει τα προβλήματα της νέας χιλιετίας. Στις ΗΠΑ το CE ανεξαρτητοποιήθηκε σαν Επιστήμη από το ΕΕ και υπέλαβε βασικό ρόλο αναφορικά με το υλικό των υπολογιστών και το σχετιζόμενο με αυτό λογισμικό. Το CE αναδύθηκε για να αντιμετωπίσει τις σημαντικές προκλήσεις που ήταν έμφυτες στην κατασκευή αξιόπιστων και φθηνών συστημάτων λογισμικού. Το ΙΤ βγήκε από το πουθενά για να γεμίσει το κενό που οι άλλες Επιστήμες δεν μπορούσαν να αντιμετωπίσουν.

Η ωριμότητα και η εξέλιξη δημιούργησε μια μεγαλύτερη πληθώρα επιλογών για τους φοιτητές και τα εκπαιδευτικά ινστιτούτα. Η αυξημένη ποικιλία των προγραμμάτων σπουδών του Πληροφορική σημαίνει ότι οι μαθητές έχουν επιλογές που είναι πιο διφορούμενες από ότι ήταν πριν την δεκαετία του 1990. Η κάτω πλευρά της εικόνας 2.1 δείχνει πως μπορούν να αντιλαμβάνονται οι υποψήφιοι φοιτητές τις επιλογές τους. Τα ωοειδή σχήματα δείχνουν αυτές τις επιλογές για κάθε Επιστήμη της Πληροφορικής.

Είναι ξεκάθαρο τι πρέπει να διαλέξουν οι φοιτητές που θέλουν να σπουδάσουν το υλικό. Το CE αναδύθηκε από το ΕΕ καθώς η εργασία σε θέματα υλικού και λογισμικού προϋπόθετε την σχεδίαση των ψηφιακών συσκευών.

Για όσους θα ήθελαν να διαλέξουν κάτι άλλο οι επιλογές δεν είναι τόσο ξεκάθαρες. Πριν την δεκαετία του 1990 οι φοιτητές που ήθελαν να γίνουν ειδικοί στις ανάπτυξη εφαρμογών θα διάλεγαν CS. Μετά την δεκαετία του 1990 υπάρχουν και άλλες επιλογές. CS, SE αλλά και CE έχουν την δικιά τους προσέγγιση στην ανάπτυξη λογισμικού. Αυτές οι τρεις επιλογές υποδηλώνουν πραγματικές διαφορές. Η  ανάπτυξη λογισμικού για το CE αφορά τις ψηφιακές συσκευές, για το SE αφορά αξιόπιστες εφαρμογές που καλύπτουν τις απαιτήσεις τους πραγματικού κόσμου ενώ για το CS αφορά το φορέα έκφρασης ιδεών και το πλαίσιο όπου μια πληθώρα από υπολογιστικά προβλήματα ερευνώνται. Τέτοιες διαφορές μπορεί να μην είναι ορατές για τους υποψήφιους φοιτητές. Οι αφελείς υποψήφιοι μπορεί να πιστεύουν ότι και οι τρείς αυτές Επιστήμες μοιράζονται την ίδια προσέγγιση όσο αφορά την ανάπτυξη λογισμικού και ότι δεν είναι ευδιάκριτό τι υπονοείται σε κάθε περίπτωση.

Πριν την δεκαετία του 1990, οι επιχειρήσεις ήταν ένα περιβάλλον για εφαρμογή Πληροφορικής όπου επιλύονταν πραγματικά προβλήματα και το IS ήταν η σκέπη για κάτι τέτοιο. Το πεδίο εφαρμογών Πληροφορικής του πραγματικού κόσμου έχει διευρυνθεί από επιχειρήσεις και εταιρίες όλων των ειδών. Οι φοιτητές πλέον μπορούν να διαλέξουν μεταξύ του IS και του IT. Ενώ και οι δύο είναι Επιστήμες που περιέχουν υλικό και λογισμικό κανένα από αυτά δεν  εστιάζει στο υλικό ή το λογισμικό αλλά χρησιμοποιούν την τεχνολογία σαν βασικό εργαλείο που επιλύει επιχειρησιακές ανάγκες. Ενώ το IS εστιάζει στην παραγωγή και χρήση της πληροφορίας το IT εστιάζει στην διασφάλιση ότι η οργανική τεχνολογική υποδομή είναι κατάλληλη και αξιόπιστη. Οι υποψήφιοι φοιτητές μπορεί να είναι αγνόμωνες για αυτές τις σημαντικές διαφορές και να βλέπουν ότι το IS και το IT μοιράζονται το σκοπό χρήσης των τεχνολογιών που είναι αναγκαίες σε μια επιχείρηση που βασίζεται στις τεχνολογίες.

computing disciplines before and after 1990

.
2.3. Περιγραφές των μεγαλύτερων Επιστημών της Πληροφορικής

Σε αυτό το κεφάλαιο θεωρούμε πέντε από τις μεγαλύτερες Επιστήμες της Πληροφορικής. Μπορείτε να συμβουλευτείτε τα κεφάλαια 3.4 και 3.5 για περισσότερες πληροφορίες και για την κατανόηση των σημαντικών διαφορών μεταξύ των ονομάτων των Επιστημών της Πληροφορικής και των αντιστοίχων πτυχίων τους.

2.3.1 Μηχανική των Υπολογιστών (Computer Engineering - CE)

Το CE εστιάζει τον ενδιαφέρον του στην σχεδίαση και την κατασκευή υπολογιστών και υπολογιστικών συστημάτων. Προϋποθέτει την σπουδή σε υλικό, λογισμικό, επικοινωνίες και τις σχέσεις μεταξύ αυτών.

Η διδακτική ύλη αφορά την θεωρία, τις θεμελιώσεις και τις πρακτικές της παραδοσιακής Ηλεκτρολογικής Μηχανικής (Electrical Enginneering - EE) καθώς επίσης και των Μαθηματικών. Ως πεδίο εφαρμογής  θεωρούνται τα προβλήματα σχεδίασης υπολογιστών και των υπολογιστικών συστημάτων.

Οι μηχανικοί υπολογιστών μελετούν την σχεδίαση των ψηφιακών υλικών συστημάτων συμπεριλαμβανομένων των συστημάτων επικοινωνιών, λογισμικού για ψηφιακές συσκευές και τις διεπαφές με χρήστες και άλλες συσκευές. Οι σπουδές στο CE μπορεί να δίνουν περισσότερο έμφαση στο υλικό παρά στο λογισμικό ή μπορεί να δίνουν ισορροπημένη έμφαση και στα δύο. Το CE έχει μεγάλη επιρροή από την ευρύτερη μηχανική. Σήμερα το επικρατέστερο πεδίο στο CΕ είναι τα  embedded systems δηλαδή συσκευές που περικλείουν υλικό και λογισμικό πχ κινητά τηλέφωνα,  ψηφιακοί αναπαραγωγείς ήχου, ψηφιακοί εγγραφείς video, συστήματα συναγερμών, συστήματα ακτίνων Χ, ιατρικά εργαλεία laser και γενικότερα εργαλείων που χρειάζονται ενιαία το υλικό και το λογισμικό που κατασκευάζεται από το CE.

2.3.2. Επιστήμη των Υπολογιστών (Computer Science - CS)

Το CS είναι τεράστια Επιστήμη και ξεκινά από τις θεωρητικές και αλγοριθμικές θεμελιώσεις και καταλήγει στα σύγχρονα πεδία της ανάπτυξης ρομποτικών συστημάτων, της μηχανική όραση, των νοημόνων συστημάτων,  της βιοπληροφορικής και πολλών άλλων ενδιαφερόντων πεδίων

Οι επιστήμονες των υπολογιστών διακρίνονται σε τρεις κατηγορίες

• σε αυτούς που σχεδιάζουν και θέτουν σε λειτουργία λογισμικό. Σε αυτή την περίπτωση οι επιστήμονες CE ασχολούνται με δύσκολες προγραμματιστικές εργασίες ενώ παράλληλα επιβλέπουν άλλους προγραμματιστές και τους ενημερώνουν για τις νέες προσεγγίσεις.
• σε αυτούς που συμβουλεύουν στο πως να χρησιμοποιήσουν τους υπολογιστές. Η ανάπτυξη σε πεδία του CS όπως η δικτύωση, οι βάσεις δεδομένων, και η επικοινωνία ανθρώπου μηχανής επέτρεψε την ανάπτυξη του Παγκόσμιου Ιστού. Σήμερα οι ερευνητές CS συνεργάζονται με επιστήμονες από άλλα πεδία προσπαθώντας να κάνουν τα ρομποτικά συστήματα πιο πρακτικά και πιο έξυπνα σαν βοηθούς, να χρησιμοποιούν βάσεις δεδομένων, να δημιουργούν γνώση και να χρησιμοποιούν τους υπολογιστές για να αποκρυπτογραφήσουν του DNA.
• σε αυτούς που αναπτύσσουν αποτελεσματικούς τρόπους για την επίλυση υπολογιστικών προβλημάτων. Για παράδειγμα οι επιστήμονες των υπολογιστών αναπτύσσουν τους βέλτιστους τρόπους για την αποθήκευση πληροφοριών σε βάσεις δεδομένων, την αποστολή δεδομένων στα δίκτυα, την εμφάνιση πολύπλοκων εικόνων. Το θεωρητικό υπόβαθρο τους, τους επιτρέπει να  προσδιορίζουν την βέλτιστη απόδοση ενώ παράλληλα η σπουδή τους σε αλγόριθμους τους επιτρέπει να αναπτύσσουν νέες προσεγγίσεις που εξυπηρετούν την βέλτιστη απόδοση.

2.3.3. Πληροφορικά Συστήματα (Information Systems - IS)

Οι ειδικοί των IS εστιάζουν στην ενσωμάτωση των τεχνολογικών λύσεων πληροφορικής στις επιχειρησιακές διαδικασίες ώστε να καλυφθούν οι ανάγκες πληροφορίας που έχουν οι επιχειρήσεις και οι εταιρίες ώστε να τους επιτραπεί η κάλυψη των επιχειρησιακών στόχων τους με αποτελεσματικό τρόπο. Αυτή η Επιστήμη αντιμετωπίζει την Τεχνολογία Πληροφορικής (IT) και τις όψεις της τεχνολογίας ως όργανα που παράγουν, επεξεργάζονται και κατανέμουν πληροφορίες. Οι επαγγελματίες της Επιστήμης αυτής ασχολούνται  με την πληροφορία που βοηθάει μια επιχείρηση στο να θεωρήσει και να πετύχει τους στόχους της και με τις διαδικασίες που μπορεί να εφαρμόζει μια επιχείρηση χρησιμοποιώντας Τεχνολογίες Πληροφορικής.  Πρέπει επομένως να είναι σε θέση να κατανοήσουν τις τεχνικές και οργανωτικές συνιστώσες και να μπορούν να βοηθήσουν μια επιχείρηση να καταλάβει πως οι πληροφορικές και τεχνολογικές επιχειρησιακές διαδικασίες προσφέρουν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.

Ο ειδικός των Πληροφορικών Συστημάτων παίζει σημαντικό ρόλο στην εκμαίευση των απαιτήσεων που έχει μια επιχείρηση από τα Πληροφορικά Συστήματα και ενεργεί κατά την προδιαγραφή, την σχεδίαση και την υλοποίηση τους. Ο ειδικός πρέπει να έχει πλήρη εικόνα των οργανωτικών αρχών και λειτουργιών της επιχείρησης για να μπορεί να λειτουργήσει σαν γέφυρα μεταξύ των τεχνικών και διοικητικών οντοτήτων της επιχείρησης ώστε να επιτραπεί η αρμονική συνεργασία των που θα διασφαλιστεί ότι η επιχείρηση θα έχει τις πληροφορίες και τα συστήματα που χρειάζεται για να υποστηρίξει τις λειτουργίες της. Ο ειδικός επίσης συμμετέχει στην σχεδίαση της τεχνολογικής επικοινωνιακής οργάνωσης και στα συνεργατικά συστήματα.

Τα περισσότερα προγράμματα σπουδών IS βρίσκονται σε Οικονομικές Σχολές. Όλα τα πτυχία IS συνδυάζουν Διοίκηση Επιχειρήσεων και Πληροφορική. Υπάρχουν διάφορες ονομασίες για τα πτυχία αυτά που συχνά απεικονίζουν την φύση των σπουδών. Για παράδειγμα το πρόγραμμα σπουδών «Υπολογιστικά Πληροφορικά Συστήματα» έχουν πιο τεχνολογικό χαρακτήρα ενώ προγράμματα σπουδών όπως Διαχείριση Πληροφορικών Συστημάτων δίνουν έμφαση στις οργανωτικές και συμπεριφορικές όψεις του IS. Τα ονόματα των προγραμμάτων σπουδών δεν είναι πάντα συνεπή.

2.3.4. Τεχνολογία Πληροφορικής (Information Technology – ΙΤ)

Ο συγκεκριμένος τίτλος έχει διφορούμενη έννοια. Με την ευρύτερη έννοια σημαίνει όλο το πεδίο της Πληροφορικής !!! Ακαδημαϊκά σημαίνει το προπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών που προετοιμάζει τους φοιτητές στις τεχνολογίες που χρειάζονται οι επιχειρήσεις, οι κυβερνήσεις, οι οργανισμοί υγείας, τα σχολεία και γενικότερα οι οργανισμοί. Σε μερικά κράτη άλλα ονόματα χρησιμοποιούνται για τα συγκεκριμένα προγράμματα σπουδών.

Στη προηγουμένη παράγραφο είπαμε ότι τo IS εστιάζει το ενδιαφέρον τους στην πλευρά της πληροφορίας του ΙΤ. Το IT είναι συμπλήρωμα αυτής της πλευράς αφού δίνει έμφαση στην τεχνολογία πολύ περισσότερο από ότι στην μεταφορά της πληροφορίας και το περιεχόμενο της. Το IT είναι ένα νέο και ταχύτατα αναπτυσσόμενο πεδίο. Έχει τις ρίζες του στις αναγκαίες τεχνικές πρακτικές των καθημερινών αναγκών των επιχειρήσεων και οργανισμών.

Σήμερα όλοι οι οργανισμοί είναι εξαρτημένοι από το IT. Πρέπει να έχουν λειτουργικά και κατάλληλα συστήματα για να επιβιώσουν. Τα συστήματα αυτά πρέπει να δουλεύουν απρόσκοπτα, να είναι ασφαλή, να αναβαθμίζονται, να συντηρούνται και να αντικαθίστανται όποτε κρίνεται απαραίτητο.  Οι εργαζόμενοι της επιχείρησης χρειάζονται καθημερινή υποστήριξη από προσωπικό ΙΤ που αντιλαμβάνεται την τεχνολογία των ηλεκτρονικών υπολογιστών και του λογισμικού τους και είναι έτοιμο να λύσει ότι πρόβλημα προκύψει. Οι απόφοιτοι των προγραμμάτων σπουδών ΙΤ είναι οι κατάλληλοι για αυτή την δουλειά.

Το πρόγραμμα σπουδών ΙΤ γεννήθηκε επειδή τα υπόλοιπα προγράμματα σπουδών των Επιστημών της Πληροφορικής (CE, CS, IS, SE) δεν παράγουν αποφοίτους ικανούς για να αντιμετωπίζουν αυτές τις απαιτήσεις. Τα προγράμματα σπουδών ΙΤ έχουν το σωστό συνδυασμό από θεωρία, πρακτική και hands-on γνώση που τους επιτρέπει να συντηρούν επιχειρησιακές τεχνολογικές υποδομές και να βοηθούν τους χρήστες αυτών των υποδομών. Οι ειδικοί ΙΤ έχουν ευθύνη να διαλέγουν σωστό υλικό και λογισμικό για την επιχείρηση και να ενσωματώνουν αυτά τα προϊόντα στις επιχειρησιακές ανάγκες και στις υποδομές καθώς επίσης και να εγκαθιστούν, να παραμετροποιούν και να συντηρούν τις εφαρμογές για να χρησιμοποιούνται από τους χρήστες. Παραδείγματα είναι η εγκατάσταση δικτύου, η διαχείριση δικτύου, η ασφάλεια, η δημιουργία ιστοσελίδων, η δημιουργία πολυμεσικού υλικού, η εγκατάσταση συστημάτων επικοινωνίας, η εγκατάσταση συστημάτων εμαιλ και τέλος ο σχεδιασμός του κύκλου ζωής τεχνολογιών από τον οποίο η επιχειρησιακή τεχνολογία συντηρείται, αναβαθμίζεται και αντικαθίσταται.

2.3.5. Μηχανική Λογισμικού (Software Engineering – SE)

Το SE είναι η Επιστήμη της ανάπτυξης και της συντήρησης των συστημάτων λογισμικού που συμπεριφέρνονται εύρωστα, αξιόπιστα, αποδοτικά, είναι οικονομικά ανεκτή η συντήρηση τους και ικανοποιούν όλες τις απαιτήσεις που έχουν θέσει οι πελάτες. Αυτό δείχνει τις ρίζες του SE στην ενότητα 2.2.2. Πρόσφατα έχει εξελιχθεί για να αντιμετωπίσει τον αυξανόμενο αντίκτυπο των μεγάλων και ακριβών συστημάτων λογισμικού σε διάφορες περιστάσεις και τη αυξημένη σημαντικότητα του λογισμικού σε εφαρμογές ύψιστης ασφαλείας.

Το SE έχει διαφορετικό χαρακτήρα από άλλες Επιστήμες της Μηχανικής λόγω της ασαφής φύσης του λογισμικού και από την ασυνεχή φύση της λειτουργίας του. Προσπαθεί να ενσωματώσει θεμελιώσεις από τα Μαθηματικά και το CS με τις πρακτικές μηχανικής που αναπτύχθηκαν για απτά φυσικά τεχνουργήματα. Πιθανότατα οι φοιτητές θα αντιμετωπίσουν το SE σε δύο περιπτώσεις:

• Προγράμματα Σπουδών CS που προσφέρουν ένα η περισσότερα μαθήματα SE σαν στοιχεία της διδακτέας ύλης του CS. Πολλά προγράμματα σπουδών CS προσφέρουν πολλά μαθήματα με έμφαση στο SE.
• Ινστιτούτα που προσφέρουν πτυχία SE.

Τα προγράμματα σπουδών στο CS και στο SE έχουν πολλά μαθήματα κοινά. Οι φοιτητές του SE μαθαίνουν περισσότερο για την ευρωστία, την αξιοπιστία και την συντήρηση και εστιάζουν περισσότερο σε τεχνικές ανάπτυξης και συντήρησης  που είναι σωστές εξαρχής. Οι φοιτητές CS ίσως έχουν ακούσει για την σημαντικότητα αυτών των τεχνικών αλλά το πρόγραμμα σπουδών του SE πηγαίνει πολύ πιο μακριά. Η σημαντικότητα αυτού του γεγονότος είναι τόσο μεγάλη που μια από τις συστάσεις του SE report είναι ότι πρέπει οι φοιτητές SE κατά την διάρκεια σπουδών τους να συμμετέχουν στην ανάπτυξη λογισμικού για την χρήση από άλλους. Οι φοιτητές του SE μαθαίνουν να προδιαγραφούν της απαιτήσεις των πελατών και να αναπτύσσουν εφαρμογές που ικανοποιούν αυτές τις ανάγκες. Η γνώση της παροχής χρήσιμου και χρησιμοποιήσιμου λογισμικού είναι υψίστης σημαντικότητας.

Στην επιχειρήσεις ο όρος μηχανικός λογισμικού είναι τίτλος εργασίας. Δεν υπάρχει συγκεκριμένη έννοια για αυτό τον όρο όταν χρησιμοποιείται για να περιγράψει μια δουλειά. Είναι ένας τίτλος ισότιμος με τον προγραμματιστή ή με κάποιον που διαχειρίζεται ένα μεγάλο και πολύπλοκο ή υψίστης ασφαλείας έργο λογισμικού. Ο μη ειδήμονας πρέπει να είναι προσεκτικός και να μην μπερδεύει τον όρο που χρησιμοποιείται στην Επιστήμη με τις διαφημίσεις και τους τίτλους εργασίας.

2.4. Γραφικές Αναπαραστάσεις των Επιστημών της Πληροφορικής

Για να παρουσιάσουμε τις ομοιότητες και τις διαφορές μεταξύ των Επιστημών της Πληροφορικής θεωρήσαμε μια γραφική αναπαράσταση. Στην αναπαράσταση αυτή φαίνεται πως και κατά πόσο η κάθε Επιστήμη καλύπτει την προβληματική των Επιστημών της Πληροφορικής. Παρουσιάζονται σημερινές εικόνες της πραγματικότητας και όχι προβλέψεις για το μέλλον. Παρουσιάζουν τι κάνουν οι απόφοιτοι των προγραμμάτων σπουδών μετά την αποφοίτηση τους και όχι όλα τα πεδία που μπορεί να σπουδάσει ο κάθε φοιτητής. Μεμονωμένες περιπτώσεις αποφοίτων μπορεί να έχουν ρόλους που είναι διαφορετικοί από αυτό που περιγράφουν αυτές οι αναπαραστάσεις.

Οριζόντια εκφράζεται στα αριστερά η Θεωρία, οι Αρχές και η Καινοτομία και δεξιά οι Εφαρμογές, οι Υλοποιήσεις και οι Παραμετροποιήσεις. Έτσι αν κάποιος θέλει να δουλέψει σε εργαστήριο για να αναπτύξει νέα πράγματα ή σε ένα ίδρυμα για να αναπτύξει νέες Αρχές τότε πρέπει να εστιάσει στην αριστερή πλευρά. Αντίθετα κάποιος που θέλει να βοηθά ανθρώπους να χρησιμοποιούν τεχνολογίες ή θέλει να ενσωματώσει τεχνολογικά προϊόντα για να επιλύσει επιχειρησιακά προβλήματα πρέπει να εστιάσει στην δεξιά πλευρά. Επειδή υπάρχουν πολλές εργασίες οι οποίες μπορεί να είναι ανάμεσα στα δύο άκρα πρέπει να πάρουμε υπόψη μας όλες τι πιθανότητες.

Ο κάθετος άξονας ξεκινά από το Υλικό και Αρχιτεκτονική Υπολογιστών κάτω κάτω και καταλήγει πάνω πάνω στα Οργανωτικά Θέματα και Πληροφορικά Συστήματα. Καθώς ανεβαίνουμε προς τα επάνω στον κάθετο άξονα, η εστίαση είναι οι άνθρωποι, η πληροφορία και οι επιχειρησιακές διαδικασίες. Καθώς κατεβαίνουμε το κάθετο άξονα η εστίαση είναι οι συσκευές και τα δεδομένα που κινούνται σε αυτές. Έτσι κάποιος που θέλει να σχεδιάζει κυκλώματα ή θέλει να δει τι υπάρχει στο εσωτερικό του υπολογιστή θα πρέπει να εστιάσει στο χαμηλότερο κομμάτι του άξονα. Κάποιος που θέλει να δει πως η τεχνολογία εξυπηρετεί ανθρώπους ή είναι περίεργος για τον αντίκτυπο που έχει η τεχνολογία στις επιχειρήσεις θα πρέπει να εστιάσει στην επάνω περιοχή του άξονα.

Μπορούμε να σκεφτόμαστε τους δύο άξονες παράλληλα (οριζόντιο – κάθετο). Κάποιος που θέλει να διορθώνει συσκευές για ανθρώπους και ενδιαφέρεται περισσότερο για τις συσκευές παρά για επιχειρήσεις θα πρέπει να εστιάσει κάτω δεξιά. Κάποιος όμως που θέλει να ασχοληθεί με την ανάπτυξη νέων θεωριών για το πώς η πληροφορία επηρεάζει τις επιχειρήσεις θα πρέπει να εστιάσει πάνω αριστερά κ.ο.κ

Στις εικόνες 2.3 ως 2.3 θα χρησιμοποιήσουμε αυτό το πλαίσιο εργασίας για να δείξουμε το ιδεατό πεδίο που καταλαμβάνεται από κάθε Επιστήμη. Αυτές είναι ανεπίσημες απεικονίσεις που χρησιμοποιούνται για την επικοινωνία των υποκειμενικών απόψεων που έχει η ομάδα μας για τις διάφορες Επιστήμες της Πληροφορικής και δεν βασίζονται σε κάποια ποσοστική βάση. Επιπρόσθετα το μόνο το οποίο απεικονίζεται είναι θέματα Πληροφορικής. Το CE και το IS δίνουν αρκετή προσοχή σε διάφορα άλλα θέματα τα οποία δεν φαίνονται στο διάγραμμα. Πίνακες από απαιτούμενα θέματα Πληροφορικής και μη-Πληροφορικής δίνονται στο κεφάλαιο 3.

 
σύστημα βαθμολόγησης πληροφορικής


2.4.1. Μηχανική Υπολογιστών – CE – Computer Engineering

Το σκιαγραφημένο κομμάτι της εικόνας 2.3 απεικονίζει την Επιστήμη του CE. Είναι πλατύ κάτω-κάτω γιατί το CE καλύπτει από την θεωρία και τις αρχές μέχρι την πρακτική εφαρμογή της σχεδίασης και της θέσεως σε λειτουργία των προϊόντων που χρησιμοποιούν υλικό και λογισμικό. Το σκιαγραφημένο κομμάτι στενεύει καθώς ανεβαίνει προς τα επάνω καθώς τα ενδιαφέροντα του CE μικραίνουν καθώς απομακρυνόμαστε από το υλικό. Στο σημείο που φτάνουμε στο επίπεδο του λογισμικού το σκιαγραφημένο κομμάτι περιορίζεται στο οριζόντιο κέντρο καθώς το CE ενδιαφέρεται για το λογισμικό στο βαθμό που εξυπηρετεί την ανάπτυξη των ολοκληρωμένων συσκευών.

Computer Engineering Μηχανική Υπολογιστών


2.4.2. Επιστήμη των Υπολογιστών – CS – Computer Science

Το σκιαγραφημένο κομμάτι της εικόνας 2.4 απεικονίζει την Επιστήμη του CS. Το CS καλύπτει το μεγαλύτερο κομμάτι μεταξύ του δεξιού υψηλότερου σημείου και του δεξιού χαμηλότερου σημείου επειδή το CS δεν ασχολείται μόνο με το υλικό που τρέχει το λογισμικό ή με την επιχείρηση που χρησιμοποιεί την πληροφορία που προσφέρει η Πληροφορική. Συνολικά οι επιστήμονες των υπολογιστών ασχολούνται με τα πάντα μεταξύ των δύο αυτών σημείων (χαμηλά μέχρι εκεί που το λογισμικό ενεργοποιεί το υλικό για να λειτουργήσει και ψηλά μέχρι εκεί που τα πληροφορικά συστήματα βοηθούν μια επιχείρηση). Σχεδιάζουν και αναπτύσσουν όλων των ειδών τα λογισμικά από λογισμικά υποδομών συστημάτων (λειτουργικά συστήματα, συστήματα επικοινωνίας) μέχρι τεχνολογίες εφαρμογών (web browsers, βάσεις δεδομένων, μηχανές αναζήτησης). Οι επιστήμονες των υπολογιστών ενώ κατασκευάζουν αυτές τις δυνατότητες δεν τις θέτουν σε εφαρμογή. Έτσι το σκιαγραφημένο κομμάτι του CS μειώνεται καθώς κινούμαστε από τα δεξιά προς τα αριστερά. Αυτό συμβαίνει γιατί το CS δεν ασχολείται με την συμβουλή των χρηστών στο να διαλέξουν προϊόντα ή να τροποποιήσουν τα προϊοντα στις ανάγκες των επιχειρήσεων ή να μάθουν πως να χρησιμοποιούνται αυτά τα προϊόντα.

Computer Science Επιστήμη των Υπολογιστών


2.4.3. Πληροφορικά Συστήματα – IS – Information Systems

Το σκιαγραφημένο κομμάτι της εικόνας 2.5 απεικονίζει την Επιστήμη του ΙS. Το κομμάτι αυτό εκτείνεται στο περισσότερο επάνω κομμάτι  επειδή οι ειδικοί του IS ασχολούνται με την σχέση που έχουν τα πληροφορικά συστήματα με τις επιχειρήσεις που εξυπηρετούν καλύπτοντας το φάσμα από την θεωρία και των αρχών μέχρι τις εφαρμογές και τις υλοποιήσεις. Πολλοί επαγγελματίες IS συμμετέχουν στην ανάπτυξη και ρύθμιση συστημάτων  αλλά και στην εκπαίδευση των χρηστών. Το κομμάτι που καλύπτει το IS κατεβαίνει προς τα κάτω μέσα από την από την ανάπτυξη εφαρμογών και τα συτήματα υποδομών στο αριστερό μισό της απεικόνισης. Αυτό συμβαίνει γιατί οι επαγγελματίες IS τροποποιούν τις τεχνολογίες εφαρμογών  (ειδικά τις βάσεις δεδομένων) στις αναγκές που εξυπηρετούν μια επιχείρηση και συχνά αναπτύσσουν συστήματα που εκμεταλλεύονται άλλα λογισμικά για να καλυφθεί η ανάγκη για πληροφορία εντός των επιχειρήσεων (Αυτή η απεικόνιση δεν απεικονίζει την εστίαση που τα πληροφορικά συστήματα δίνουν σε βασικά θέματα επιχειρήσεων. Δείτε το κεφάλαιο 3 που δείχνει και τα πληροφορικά και τα μη-πληροφορικά θέματα που αγγίζονται από το IS.

Information Informational Systems Πληροφορικά Συστήματα


2.4.4. Τεχνολογία Πληροφορικής – IT – Information Technology

Το σκιαγραφημένο κομμάτι στην εικόνα 2.6 απεικονίζει την Επιστήμη του IT και αναπτύσσεται από στην δεξιά πλευρά καθώς εστιάζει στην εφαρμογή, την εγκατάσταση και τις ανάγκες των επιχειρήσεων και των ανθρώπων με την ευρεία έννοια. Στο πεδίο αυτό (από επιχειρησιακά πληροφορικά συστήματα μέχρι τεχνολογίες εφαρμογών και υποδομές συστημάτων) ο ρόλος των ειδικών έχει αλληλοεπικάλυψη με το IS. Ο ρόλος όμως των ΙΤ εστιάζει στην κάλυψη των αναγκών που πηγάζουν από το τεχνολογικό κομμάτι. Μπορούμε να παρατηρήσουμε ότι το σκιαγραφημένο κομμάτι καλύπτει μέχρι αριστερά όπου βρίσκεται η θεωρία η καινοτομία και ειδικότερα οι τεχνολογικές εφαρμογές. Αυτό συμβαίνει γιατί συχνά οι ειδικοί του ΙΤ αναπτύσσουν τεχνολογίες ιστού που χρησιμοποιούν οι επιχειρήσεις για πληροφοριακούς σκοπούς και υπονοεί μια υποδομή σχετική με τις αρχές και την θεωρία. Επειδή το ΙΤ είναι πολύ καινούργια επιστήμη, εστιαζεί στην ανάπτυξη εκπαιδευτικών προγραμμάτων που δίνουν στους μαθητές βάσεις για τις υπάρχουσες έννοιες και δεξιότητες. Πολλοί από την κοινότητα του ΙΤ βεβαιώνουν ότι η έρευνα στο πεδίο τους θα αυξηθεί και θα αναπτύξει γνώση σε σχετικά κομμάτια. Όταν συμβεί αυτό το σκιαγραφημένο κομμάτι θα αυξηθεί προς τα αριστερά. Αυτό είναι αισιόδοξο και δεν έχει επιτευχθεί μέχρι σήμερα.

Information Technology Communication Τεχνολογία Πληροφορικής Επικοινωνιών ΤΠΕ


2.4.5. Μηχανική Λογισμικού – SE – Software Engineering

Το σκιαγραφημένο κομμάτι στην εικόνα 2.7 απεικονίζει την Επιστήμη του IS. Όπως είδαμε στο CE που το πεδίο του εκτείνεται σε όλο το οριζόντιο κομμάτι  του χαμηλότερου υπολογιστικού επιπέδου, έτσι και το SE εκτείνεται στο μεγαλύτερο κομμάτι του υψηλότερου οργανωτικού επιπέδου καλύπτοντας ένα πλατύ κομμάτι της συστηματικής ανάπτυξης του λογισμικού. Οι άνθρωποι του IS ανταποκρίνονται σε ένα πλατύ πεδίο αναγκών στην ανάπτυξη μεγάλων συστημάτων λογισμικού. Βασικός στόχος του SE είναι η συστηματική ανάπτυξη μοντέλων και τεχνικών για την παραγωγή υψηλής ποιότητας λογισμικού εντός χρονικών ορίων και κόστους, κάτι που αφορά όλο το πεδίο από την θεωρία και τις αρχές μέχρι την καθημερινή πράξη. Το πεδίο του SE εκτείνεται προς τα κάτω στην υποδομή των συστημάτων αφού οι άνθρωποι του SE αναπτύσσουν εύρωστες και λειτουργικές υποδομές. Τέλος το πεδιο αναπτύσσεται και προς τα επάνω στις οργανωτικές ανάγκες καθώς οι άνθρωποι του SE αναπτύσσουν συστήματα που είναι κατάλληλα για τις επιχειρήσεις.

Software Engineering Μηχανική Λογισμικού Τεχνολογία


Παραπομπές

[1] ACM, AIS, IEEE-CS - Computing Curricula 2005  http://www.acm.org/education/education/curric_vols/CC2005-March06Final.pdf